Szkoła Podoficerska Wojsk Lądowych w Poznaniu

czcionka większa czcionka normalna czcionka mniejsza
18 września 2020
18 września 1939 – śmierć Patrona Szkoły
„Nie jestem w stanie w wytworzonych warunkach skoncentrować dywizji i dowodzić całością. Rozkazuję … przejść przez Bzurę w rejon Witkowic i przebijać się przez pierścień otaczającego nieprzyjaciela na Puszczę Kampinoską i dalej na Warszawę”.

Tak brzmiał fragment ostatniego rozkazu gen. bryg. Franciszka Seweryna Włada, wydanego na piśmie w dniu 17 września 1939 roku do dowódców podległych mu pułków piechoty.

Dzień później Generał planował przejście Bzury w rejonie Kamiona wraz ze sztabem dywizji i resztkami 58 pułku piechoty. Godzinę przed planowanym forsowaniem rzeki dowódca 14. Wielkopolskiej Dywizji Piechoty przebywając na punkcie obserwacyjnym, został śmiertelnie ranny odłamkiem pocisku artyleryjskiego. Zmarł około godziny 18 w gajówce Januszew koło Wyszogrodu.

Franciszek Seweryn Wład po ukończeniu Korpusu Kadetów w Koszycach w 1907 roku rozpoczął służbę w armii austriackiej. W czasie I wojny światowej jako dowódca kompanii walczył na ternie Galicji. Tam dostał się do niewoli rosyjskiej, został wywieziony na Syberię, skąd uciekł. Przez Chiny i Japonię dotarł do USA a następnie do Anglii. Po wymianie jeńców wojennych wrócił do armii austriackiej i walczył na froncie włoskim.

Z dniem 29 listopada 1918 roku w stopniu kapitana zostaje przyjęty do Wojska Polskiego. W czasie wojny polsko – bolszewickiej służył na stanowiskach sztabowych m.in. jako szef sztabu Frontu Wołyńskiego, szef sztabu 1 Dywizji Piechoty Legionów, szef Oddziału Wyszkolenia Sztabu Generalnego.

W latach 1919 - 1922 kształcił się w paryskiej Wyższej Szkole Wojennej (Ecole Superieure de Guerre) po czym odbył staż w Sztabie Głównym armii francuskiej. Po powrocie do kraju został szefem Oddziału Operacyjnego Sztabu Generalnego. W październiku 1926 został wyznaczony na dowódcę 1 Pułku Strzelców Podhalańskich w Nowym Sączu a w marcu 1927 roku został dowódcą piechoty dywizyjnej w 25 Dywizji Piechoty w Kaliszu. W październiku 1930 roku objął dowództwo nad 14. WDP. 1 stycznia 1933 roku Prezydent RP Ignacy Mościcki awansował płk. Włada na stopień generała brygady.

**********

W chwili wybuchu II wojny światowej 14 Dywizja Piechoty wchodziła w skład Armii „Poznań”. 1 września 1939 roku Dywizja znajdowała się na osłonowych pozycjach Poznania, a następnie rubieży Kruszwica-Warta. W nocy z 2 na 3 września 1939 roku oddziały dywizji przerzucone zostały w okolice Swarzędza. Począwszy od 3 września  14 Dywizja Piechoty przemieszczała się na wschód, docierając w okolice Kutna.

9 września 1939 roku 14. DP otrzymała rozkaz uderzenia po osi Piątek–Stryków – w składzie grupy operacyjnej gen. Edmunda Knolla-Kownackiego. Tym atakiem dywizja rozpoczęła swój udział w największej bitwie kampanii wrześniowej – Bitwie nad Bzurą. Po początkowych, znacznych sukcesach - m.in. rozbiciu niemieckiej 30. DP, wskutek zdecydowanej przewagi sił niemieckich, nastąpiło rozproszenie sił i utrata zdolności operacyjnych przez 14. WDP.

Tuż przed śmiercią gen. bryg. Franciszek Seweryn Wład napisał ostatni list do żony: „Myślę o Tobie, Polsce się poświęcam. Chowaj naszego syna na dzielnego Polaka. Spowiadałem się. Frank”. Pochowany został obok kościoła w Iłowie, w czerwcu 1940 roku został ekshumowany i ostatecznie spoczął w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie.

Generał Wład otrzymał wiele orderów i odznaczeń m.in. : Krzyż Srebrny Orderu Wojenny „Virtuti Militari”, Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski, Złoty Krzyż Zasługi, czterokrotnie Krzyż Walecznych.

Szkoła Podoficerska Wojsk Lądowych w Poznaniu dziedziczy tradycje pułkowych szkół podoficerskich 14 Wielkopolskiej Dywizji Piechoty a Patronem Szkoły jest gen. bryg. Franciszek Seweryn Wład.

Tekst: chor. Andrzej Kędzierski, Foto: st. szer. Artur Pyszny

generuj pdf
go-up
Kontakt

Szkoła Podoficerska Wojsk Lądowych w Poznaniu
Wojska Polskiego 86/90
60-628 Poznań
tel. 261575070
fax. 261575244
spwl@ron.mil.pl

    
  • BIP